foto: MoonQueen

piše: MoonQueen

U nekoliko prostorija Narodnog muzeja u Beogradu krajem decembra prošle godine otvorena je izložba crteža Ivana Radovića koji se čuvaju u kolekciji muzeja. Od 85 crteža izvedenih ugljenom, tušem, olovkom ili akvarelom, na izložbi ćete imati prilike da vidite čak 67 njih, a najveći deo izloženih dela čine radovi iz 1916. i 1917. godine, perioda kada je ovaj umetnik započeo školovanje na Akademiji lepih umetnosti u Budimpešti.

foto: MoonQueen

Poput tehnika, i teme izloženih crteža su raznolike. Od skica ljudske figure, mnoštva tela u različitim pozama, na šta je uticaj verovatno ostavila praksa akademskih studija koje su podrazumevale sate, dane i godine studioznog posmatranja i beleženja anatomije modela, do instimističkih pogleda u prirodu ili ljudsku svakodnevicu, Ivan Radović ostavio je mnoštvo žanrovski različitih radova. Njegove Kupačice probudile su u meni asocijaciju na istoimene kompozicije Save Šumanovića, masivna tela pojedinih ženskih figura na par godina mlađe radove Kazimira Maljeviča, skice svakodnevnog života na pronicljivo oko satiričara Onorea Domijea, dok su me ravnice i seoski drumovi podsetili na plemenitost jednostavnog seoskog života. Pejzažima slikar kao da je odao počast i naklon prirodi koja je, u teškim ratnim vremenima, kada su ovi crteži nastajali, predstavljala jednu od retkih istinitih i iskrenih utočišta ljudske duše. I upravo uzevši u obzir godine kada su ovi crteži nastajali, jasnija nam postaje optimistična priroda i vizija Ivana Radovića koji umesto ratnih razaranja bira da prikaže obrađenu zemlju ili užitak kupanja u reci.

foto: MoonQueen

Zbog osetljivosti medija crteži se uglavnom ređe izlažu od slika, te je svaka prilika da se zaviri u bogate muzejske kolekcije ovih umetničkih dela poslastica koju ne bi trebalo propustiti. Takođe, umetnici su često crteže shvatali kao manje značajne oblike stvaralaštva, s obzirom na to da su oni korišćeni kao pripremne skice za dela rađena drugim tehnikama, te nas ležernost pristupa crtežu može upoznati sa intimnijom stranom umetnikove ličnosti. Posmatrajući crteže Ivana Radovića dobijamo uvid u teme i motive koji su ga interesovali, ali i lakoću kojom je beležio neke slučajne prizore koji su u trenutku okupirali njegovu pažnju. Više u pejzažu i scenama svakodnevnog života  (poput crteža U vozu iz 1917. godine) nego u aktovima i prikazima ljudske figure ova spontanost beleženja ideja pokazuje Radovićev talenat i maštovitost.

Osim što se bavio umetnošću, Ivan Radović ostao je upamćen i kao uspešan teniser. Godine 1929. bio je prvak Jugoslavije i na Dejvis kupu je igrao protiv predstavnika Grčke.

Izložba Ivan Radović – crteži iz kolekcije Narodnog muzeja u Beogradu biće otvorena do 6. juna.

mart, 2021.

Leave a Reply

Your email address will not be published.