Skrinšot: Youtube, Lana Del Rey, Born To Die

piše: Dunja Savić

Kao pop-ikona čiji je album Norman Fucking Rockwell nominovan za album godine – Lana del Rej izazvala je, kao i mnogo puta do sad, oduševljenje kod publike i kritike. Voleli Lanu del Rej ili ne, morate da priznate da je jedna od retkih pop pevačica koja je skrenula pažnju ljubitelja muzike, bilo da se oni deklarišu kao pankeri, rokeri ili metalci. Isto tako, ono što Lanu čini specifičnim pop izvođačem jeste i vizuelni identitet njenih spotova i relativno dosledna tematika. Pored toga, posebnu pažnju skreće i pevačicin umetnički izraz posredstvom kog ona gradi baršunastu atmosferu koja vas obuzima i vodi na nezaboravna putovanja.

Foto: Dunja Savić

Ovom prilikom, podeliću sa vama svoje viđenje nostalgije u pojedinim Laninim pesmama. Pojam ,,nostalgija” u širem smislu odnosi se na sećanje i razmišljanje o vremenu iza nas i najčešće je prožeto  dozom melanholije i tuge.

Nostalgija u Laninom izrazu jeste sredstvo uz pomoć kog ona gradi kontekst u koji onda smešta svoja muzička i video ostvarenja. Kao što je poznato, Lana se već od prvog albuma (Born to die) okreće američkoj istoriji i kulturi kao inspiraciji. Pepsi kola, Merilin Monro, Holivud, Norman Rokvel, Vudstok – sve su to simboli američkog (potrošačkog) društva koje Lana na svoj način kombinuje i upravo uz pomoć njih komunicira sa nekim prošlim vremenima u kojima nije živela, ali je „sećanje” na ta vremena uspela da predstavi publici baveći se i izučavajući tu kulturu, slušajući američku muziku šezdesetih i sedamdesetih godina 20. veka, čitajući Vitmena, negujući stil odevanja i šminkanja poput Merilin Monro. Ono što je još upečatljivije jeste način na koji ona sebe smešta u period u kom nikada nije živela.

Foto: Dunja Savić

Pesma Born to die sa prvog albuma i Love sa pretposlednjeg, kao i muzički spotovi za iste čini se da najbolje oslikavaju prisustvo nostalgije u Laninoj umetnosti.

Skrinšot: Youtube, Lana Del Rey, Born To Die

Muzički spot za pesmu Born to die snimljen je 2011. godine od strane francuskog umetnika i producenta Joana Lemoana (Yoann Lemoine) poznatijeg kao Woodkid. Naime, celokupni spot bio je realizovan u smeru pevačicine početne ideje da spot izgleda kao da je postavljen i snimljen u raju. Uzvišenoj atmosferi spota dopinosi sam ambijent zamka, tron na kom sedi Lana del Rej zajedno sa garderobom, šminkom i cvećem i lavovima koji, simbolično, čuvaju pevačicu. U poređenju sa, recimo, spotom za pesmu Video games čini se da opisani spot za pesmu Born to die na direktniji način utiče na formiranje vizuelnih predstava same ličnosti pevačice. S obzirom na to da opisuje njeno viđenje života i smrti, pesma, a sa njom i muzički spot oslikavaju i različita stanja kroz koja pevačica prolazi razmišljajući o životu i putu koji treba izabrati. Sličnost u ovom spotu ogleda se najpre u predstavljanju Lane del Rej kao pop-ikone. Crveni karmin i duga uvijena kosa i ovde simbolizuju holivudski glamur kome se pevačica i inače okreće i po kome i jeste prepoznatljiva. Takođe, indikativno je da pevačica u većini slučajeva nosi belu garderobu (najčešće bele haljine), kako na lajv nastupima, tako i u muzičkim spotovima, što na neki način referira i na izgled već pomenute Monroove koja ja u periodu šezdesetih godina prošlog veka važila za jednu od poznatijih pop-ikona u čijoj ličnosti su mnogi umetnici nalazili inspiraciju.  Svi ovi detalji ulaze u arsenal simbola kojima se Lana del Rej služi kako bi prikazala nostalgiju u ličnom viđenju prošlih vremena. Umetnica na neki način gradi svoj muzički i muzičko-vizuelni identitet posredstvom nostalgije (setimo se i pojma jugonostalgije kod nas), odnosno sećanjem ili, bolje rečeno, prenošenjem svog ličnog doživljaja vremena u kom nije živela u realni, sadašnji trenutak u kome živi.

Skrinšot: Youtube, Lana Del Rey, Love

S druge strane, muzički spot za pesmu Love nudi obilje simbola koji direktno referiraju na kulturno-politička stremljenja tokom šezdesetih godina prošlog veka. Naime, reč je o hipi pokretu, pokretu protiv američkog potrošačkog društva koji je propagirao borbu za ljudska prava, borbu protiv rata, širenje mira i ljubavi. Svoj vrhunac hipi pokret dostiže na velikom festivalu u Vudstoku 1969, kada pokret polako počinje da jenjava. U stvaralaštvu Lane del Rey evidentno je referiranje na ovaj pokret, a ujedno i stil život. Album iz 2017. godine, Lust for life, najbolje oslikava stavove pevačice prema hipi pokretu. Na više različitih nivoa može se razmatrati kako je ovaj istorijski događaj uticao ne samo na umetnike šezdesetih godina prošlog veka poput Dženis Džoplin, Pink Flojda, Džimija Hendriksa, Bitlsa, Dorsa, već i na umetnike savremenog doba, među kojima se nalazi i Lana del Rej. Pomenuti album sadrži nekoliko pesama čiji nazivi i sami tekstovi jasno referiraju na pomenuti pokret.

Jasno je da postoji mnoštvo različitih načina da Laninu umetničku delatnost povežemo sa nostalgijom. Nakon čitanja teksta, ne preostaje vam ništa drugo nego da zalegnete u udobnu fotelju, ugasite svetla, pustite Lanin album po izboru i otputujete u nostalgične predele svoje (pod)svesti.

Leave a Reply

Your email address will not be published.